Kliniğimde orta ve ileri yaş hastalarımdan en sık duyduğum şikayetlerden biri, Hocam, artık geceleri ağrıdan uyuyamıyorum, Merdiven çıkmak benim için bir kabus oldu, veya Torunlarımın peşinden koşmayı bıraktım, pazara bile gidemiyorum gibi cümlelerdir. Bu şikayetlerin altında yatan neden, genellikle son evreye gelmiş diz kireçlenmesi, yani kıkırdağın tamamen tükenmesidir.
Bu noktada, hastalarıma diz protezi seçeneğini sunduğumda, yüzlerinde hem bir umut hem de büyük bir endişe görüyorum. Akıllarındaki en büyük soru işareti ise Acaba diz protezi ameliyatı olan hasta yorumları nasıl? Benim gibi olanlar neler yaşamış? oluyor.
Hekimden Not
Op. Dr. Gökçe Mık olarak benim size en net tavsiyem; lütfen diz protezi ameliyatını bir son olarak değil, ağrısız bir hayat için yeni bir başlangıç olarak görün. Günümüz teknolojisiyle bu ameliyat, modern ortopedinin en başarılı tedavilerinden biridir. Sizi yürüyemez hale getiren kemik kemiğe sürtünme ağrısını tamamen ortadan kaldırır. Elbette bir iyileşme süreci var, ancak bu sürecin sonu, yıllardır hasret kaldığınız ağrısız bir hareket özgürlüğüdür. Ağrıyla yaşamaya alışmayın.
Diz Protezi Ameliyatı Nedir? Kimlere Yapılır?
Total diz protezi ameliyatı, en basit anlatımıyla, kireçlenme, romatoid artrit veya geçirilmiş travmalar nedeniyle aşınmış, pürüzsüz yapısını kaybetmiş ve kemik kemiğe sürtmeye başlamış olan diz eklem yüzeylerinin, metal ve polietilen gibi özel ve dayanıklı malzemelerden yapılmış yapay bir eklemle (protez) kaplanmasıdır. Aslında bu bir kaplama ameliyatıdır.
Eklemin tamamını çıkarıp atmayız; uyluk ve kaval kemiklerinin birbirine değen aşınmış kıkırdak yüzeylerini, tıpkı bir diş dolgusu veya kaplaması gibi, cerrahi olarak temizleyip bu hassas metal ve polietilen parçalarla yeniden yüzeylerini oluştururuz.
Bu sayede o dayanılmaz ‘kemik kemiğe sürtme’ ağrısı ortadan kalkar ve eklem yeniden ağrısız bir hareket kabiliyetine kavuşur. Bu ameliyatı bir ‘son’ değil, ağrısız bir hayatın ‘başlangıcı’ olarak görmek gerekir. Peki, bu ‘yeni başlangıç’ için kimler uygun adaydır?
- İleri düzeyde diz kireçlenmesi (osteoartrit) olanlara,
- Ağrı kesiciler, iğne tedavileri (PRP, Hyaluronik Asit) ve fizik tedavi gibi ameliyatsız yöntemlerin artık fayda etmediği hastalara,
- Geceleri uykudan uyandıran istirahat ağrısı çekenlere,
- Yürüme mesafesi ciddi şekilde kısalmış kişilere,
- Dizlerde parantez bacak veya X-bacak gibi ileri düzeyde şekil bozukluğu gelişmiş hastalara yaparız.
Ameliyat Kararı: Ne Zaman Gerekli?
Ameliyat kararı bir son çaredir, evet. Hastalarım kliniğime gelene kadar genellikle tüm ameliyatsız yöntemleri denemiş ve artık fayda görmez hale gelmiş olurlar. Ancak, bu son çareye gelindiğinde de Aman biraz daha idare edeyim diyerek ameliyatı gereğinden fazla ertelememek gerekir.
Çünkü bu kararı ertelemek, sadece o gece uykusuz kalmanıza veya ağrı çekmenize neden olmaz; aynı zamanda kullanmadığınız bacağınızdaki kasların erimesine, yürüyüşünüzün bozulmasına ve sağlam olan diğer dizinize veya kalçanıza aşırı yük bindirerek onların da bozulma sürecini hızlandırmanıza yol açar. Eğer aşağıdaki durumlar sizin için geçerliyse, artık o ‘son çare’ olan ‘yeni başlangıç’ zamanı gelmiş demektir:
- Ağrılarınız, basit günlük aktivitelerinizi (çorap giymek, sandalyeden kalkmak) bile engelliyorsa,
- Gece uykunuzu bölüyorsa,
- İlaçlara rağmen geçmiyorsa,
Röntgenlerinizde kemik kemiğe sürtünme görüntüsü netse, Artık ameliyat zamanı gelmiş demektir. Bu kararı ertelemek, sadece ağrı çekmeye devam etmenize değil, aynı zamanda diğer dizinize ve kalçanıza daha fazla yük bindirerek onların da bozulmasına neden olur.
Robotik Diz Protezi Ameliyatı Nedir, Avantajları Nelerdir?
Robotik diz protezi, son yıllarda protez cerrahisi alanındaki en önemli gelişmelerden biridir. Hastalarımın en büyük endişesini baştan gidererek başlamak isterim: Ameliyatı bir robot yapmaz; ameliyatı yine ben, yani tecrübeli cerrah yapar. Peki, robotun rolü ne?
Robotik sistem, ameliyat öncesi çekilen özel bir tomografi ile hastanın dizinin üç boyutlu bir modelini çıkarır. Ben bu model üzerinde, daha ameliyata girmeden, protezin hangi açıyla, nereye, kaç milimetre kesiyle yerleşeceğini ‘milimetrik’ olarak planlarım.
Ameliyat sırasında ise robotik kol, benim elime rehberlik eder; planladığımın dışına 1 milimetre bile çıkmamı engeller, adeta usta bir rehber gibi elimi tutar. Bu sayede kemik kesileri bu plana %100 uyumlu, yani ‘sıfır hata’ ile yapılmasını sağlar. Bu teknolojinin sağladığı avantajlar ise şunlardır:
Avantajları:
- Protezin, hastanın anatomisine en uygun açıyla ve mükemmel bir şekilde yerleştirilmesini sağlar.
- Sadece planlanan kemik alanına müdahale edildiği için çevre yumuşak dokulara verilen hasar minimuma iner.
- Daha az doku hasarı, ameliyat sonrası daha az ağrı ve daha hızlı bir iyileşme süreci anlamına gelir.
- Protezin ideal pozisyonda olması, ömrünün daha da uzun olmasını sağlar.
Ameliyat Ne Kadar Sürer ve Anestezi Şekli (Lokal/Genel)
Diz protezi ameliyatı, tecrübeli bir ekip tarafından yapıldığında genellikle 1 ila 1.5 saat arasında sürer. Bu süre, hastanın kemik yapısına ve deformitenin derecesine göre küçük değişiklikler gösterebilir.
Anestezi konusunda ise hastalarımızın konforu ve güvenliği bizim için önceliklidir. İki ana seçenek sunarız:
Genel Anestezide hasta ameliyat boyunca, anestezi uzmanı tarafından tamamen uyutulur ve hiçbir şey hissetmez.
Spinal/Epidural Anestezi yani Belden Uyuşturmada Hastanın bilinci açıktır fakat belden aşağısı tamamen uyuşuktur ve ağrı hissetmez. Cerrahlar özellikle ileri yaştaki hastalarımızda, genellikle bu yöntemi tercih ederiz. Çünkü genel anestezinin akciğerler üzerindeki risklerini taşımaz, ameliyat sonrası ağrı kontrolü daha kolay olur ve hasta için daha konforludur.
Diz Protezi Ameliyatı Sonrası İyileşme Süreci (Gün Gün)
Hastalarımın en çok merak ettiği ‘gün gün’ iyileşme süreci, aslında bir ‘maraton’ koşusuna benzer. Bu bir 100 metre koşusu değildir; sabır, disiplin ve hastanın tedaviye tam katılımını gerektiren bir yolculuktur.
Her hastanın iyileşme hızı yaşına, kas gücüne ve genel sağlık durumuna göre farklılık gösterse de, modern cerrahi ve anestezi protokolleri sayesinde artık hastalarımızı saatler içinde ayağa kaldırabiliyoruz. Bu önemli yolculuk genellikle şöyle ilerler:
Ameliyat Günü
Ameliyattan çıkarsınız, odanıza alınırsınız. Bacağınızda bir miktar ağrı olur ancak bu, ağrı pompası ve güçlü ağrı kesicilerle tamamen kontrol altındadır. Amacımız sizin ağrısız bir şekilde dinlenmenizdir.
1. Gün (En Önemli Gün)
Ameliyattan 12-24 saat sonra fizyoterapist eşliğinde ayağa kalkarsınız. Evet, hemen ertesi gün kalkabilirsiniz. Yürüteç yardımıyla ilk adımlarınızı atar, odada kısa bir yürüyüş yaparsınız. Bu, hastanın moralini en çok düzelten, Başardım, yürüyorum dediği andır.
2. Gün
Yürüyüş mesafesi artar. Hafif diz bükme egzersizleri başlar. Tuvalet ihtiyacı için tuvalete gidebilirsiniz.
3. Gün
Hastanede genellikle son gün. Yürüteçle bağımsız yürüyebilir, fizyoterapist eşliğinde birkaç basamak merdiven inip çıkma egzersizi yapabilirsiniz. Drenleriniz çekilir ve evinize taburcu olursunuz.
2. Hafta
Evde size öğretilen egzersizlere disiplinle devam etmeniz çok önemlidir. Bu dönemde dikişler alınır.
4-6. Hafta
Çoğu hasta yürüteçi bırakıp baston veya koltuk altı değneği kullanmaya başlar. Kas gücü yerine gelmeye başlar.
3. Ay
Hastaların büyük çoğunluğu bastonu tamamen bırakır, normal yürüyüşüne döner, araba kullanmaya başlayabilir.
Ameliyat Sonrası İlk Günler: Ağrı, Yürüme ve Tuvalet İhtiyacı
İlk günler, ağrı olacak mı? endişesiyle geçer. Evet, bir ameliyat geçirdiniz ve ağrı olması normaldir. Ancak bu ağrı, sizin yıllardır çektiğiniz o keskin, kemik kemiğe sürtme kireçlenme ağrınıza benzemez.
Bu bir cerrahi yara iyileşme ağrısıdır ve hastanede yatarken damardan verilen ağrı pompası (PCA), buz uygulaması ve eve çıktığınızda da ağızdan verilen güçlü ilaçlarla tamamen kontrol edilebilir. Tuvalet ihtiyacı, özellikle ilk gün sürgü veya ördek ile yatakta giderilebilir, ancak bizim hedefimiz hastayı 1. günden itibaren ayağa kaldırıp, bir klozet yükseltici yardımıyla tuvalete oturtmaktır.
Fizik Tedavi ve Egzersizler: Başarının Anahtarı
Bu cümleyi hastalarıma her zaman tekrar ederim. Ben ameliyatı ne kadar mükemmel yaparsam yapayım, ameliyatın başarısı size bağlıdır. Fizik tedavi ve size öğretilen egzersizler, bu işin anahtarı, bu yolculuğun ‘yakıtı’dır. Ameliyattan sonra yapılan en büyük hata, Aman dizim acır, proteze bir şey olur korkusuyla bacağı hiç bükmemek, yastıkla destekleyip düz tutmak ve egzersizleri yapmamaktır.
Yapılacak egzersizlerin amacı basittir ve büyük önem taşır:
- Dizi bükebilme ve tam düzeltebilme hareket açıklığını geri kazanmak.
- Ameliyat sırasında zayıflayan üst bacak kasını hızla güçlendirmek.
İyileşme Sürecinde Karşılaşılan Zorluklar: Şikayetler, Ağrı ve Şişlik
Her iyileşme süreci güllük gülistanlık değildir. Hastalarıma her zaman gerçekçi olmalarını söylerim; bu bir ameliyattır ve vücudunuz bir iyileşme sürecinden geçecektir.
Bu süreçte bazı zorluklarla karşılaşmanız ‘anormal’ bir durum değil, sürecin ‘normal’ bir parçasıdır. Bunları bilmek, moralinizi bozmamanız ve ‘acaba bir terslik mi var?’ diye endişelenmemeniz için çok önemlidir. En sık karşılaştığımız ve tamamen beklediğimiz durumlar şunlardır:
Şişlik (Ödem)
Dizinizin 3-6 ay boyunca şiş kalması normaldir. Vücut, o bölgede bir onarım yapıyor. En iyi tedavisi buz uygulaması ve bacağı kalp seviyesinden yüksekte tutmaktır.
Morarma
Ameliyat bölgesinden başlayıp yer çekimiyle ayağa ve bileğe kadar inen yaygın morluklar normaldir ve 2-3 haftada kendiliğinden geçer.
Gece Ağrısı
İlk birkaç hafta, gündüz yapılan egzersizlere bağlı olarak iyileşme devam ettikçe gece ağrıları olabilir. Bu, eski kireçlenme ağrınız gibi değildir, geçicidir ve ilaçlarla kontrol altına alınır.
Bükmede Zorlanma
Hocam dizimi bükemiyorum endişesi. Bu, sabır ve egzersizle aşılır. Diziniz her gün bir öncekinden 1 derece daha fazla bükülecek, yeter ki siz denemekten vazgeçmeyin.
Diz Protezi Ameliyatı Olanların Yorumları
Ve geldik herkesin en çok merak ettiği soruya: “Başkaları bu ameliyatı yaşarken neler hissetti?” İnternette en çok aranan konulardan biri olan bu süreç, gerçek hasta yorumlarıyla çok daha anlaşılır hale geliyor. Diz protezi ameliyatı olanların yorumları, ameliyat kararı vermekte zorlanan kişiler için en değerli rehberlerden biridir. Çünkü bu yorumlar, teorik bilgilerden çok daha fazlasını; bu yolu bizzat yürümüş insanların gerçek deneyimlerini ve hislerini yansıtır.
İnternet üzerinde paylaşılan deneyimlerden derlenen diz protezi yorumları şu şekildedir:
- “Bu ağrıyı yıllarca çektim, geceleri uyku uyuyamaz hale gelmiştim. Ameliyattan çok korkuyordum ama sonrası düşündüğümden çok daha iyiydi. Ertesi gün ayağa kalktım ve yıllar sonra ilk kez rahat bir uyku çektim. Şu an bir yıl geçti, bastonsuz yürüyorum. Tek pişmanlığım, bu rahatlamayı bu kadar geç yaşamam.”
- “Ameliyat olacaklara en büyük tavsiyem: Fizyoterapistin söylediklerine harfiyen uyun. Egzersizler ilk başta zor geliyor ama yapmazsanız diziniz toparlamıyor. Ben düzenli yaptım, 3. ayda pazara gittim, 6. ayda sosyal hayatıma döndüm. Şimdi ameliyat olduğumu bile unutuyorum.”
- “İlk 1 ay benim için en zor dönemdi. Şişlik oldu, moralim bozuldu, hatta ‘yanlış mı oldu?’ diye düşündüm. Ama düzenli buz uygulayınca ve egzersiz yapınca ikinci aydan sonra her şey hızla düzeldi. İlk ay zorlu geçebilir ama sonu gerçekten çok güzel.”
- “Ben robotik diz protezini tercih ettim. Aradaki farkı ödedim ama iyileşme hızım çok iyiydi. Ameliyat sonrası ağrım beklediğimden daha azdı. 4. haftada bastonu bıraktım. Teknolojinin etkisini net hissettim. Protezin tam milimetrik yerleştirilmesi iyileşmemi hızlandırdı.”
Uyarı: Bu yorumlar internet üzerinde paylaşılan hasta deneyimlerinden derlenmiştir. Tamamen bilgi amaçlıdır. Diz protezi ameliyatı süreci, iyileşme hızı ve ağrı düzeyi kişiden kişiye değişebilir. Tedavi planı ve ameliyat kararı için mutlaka uzman bir hekime başvurulmalıdır.
Ameliyat Sonrası Normal Hayata Dönüş: Merdiven Çıkma, Namaz Kılma
Ameliyatın başarısı, sadece ağrının geçmesiyle ölçülmez. Asıl başarı, hastanın ‘gerçek hayata’ dönmesiyle, yani eskiden yapamadığı o çok değerli günlük aktivitelere kavuşmasıyla ölçülür. Hastalarımın en çok sorduğu iki kritik konu vardır, Merdiven çıkabilecek miyim? Ve en önemlisi, ibadetimi eskisi gibi yapabilecek miyim?
Merdiven Çıkma
İlk başta zorlayıcıdır. Kural basittir, İyi bacak yukarı, ameliyatlı bacak aşağı. Yani yukarı çıkarken önce sağlam bacağı, aşağı inerken önce ameliyatlı bacağı atarsınız. Zamanla kaslar güçlendikçe bu normalleşir.
Namaz Kılma
Namaz kılma konusu hastalarımdan aldığım en kritik sorulardan biridir. İlk 4-6 hafta ayakta veya sandalyede kılınmalıdır. Yere oturmak ve diz bükmek yasaktır. 3-6 ay sonra, dizinizin bükülme açısı yeterli seviyeye ulaştığında, doktorunuzun onayıyla ve protezi zorlamadan, alaturka tuvalet ve namaz hareketlerine yavaş yavaş dönebilirsiniz.
Araba Kullanma
Genellikle 6-8 hafta sonra (özellikle sağ diz ise ve otomatik vites değilse) başlanabilir.
Protezin Ömrü Ne Kadardır?
Bu bir son kullanma tarihi değildir. Modern protez teknolojisi ve cerrahi teknikler sayesinde, diz protezlerinin ömrü 20-25 yılı aşmaktadır. Protezin ömrü; hastanın kilosuna, aktivite seviyesine ve cerrahi tekniğin başarısına bağlıdır.
Diz Protezi Ameliyatı Fiyatları 2025 (SGK Karşılıyor Mu?)
Diz protezi ameliyatı fiyatları hakkında hastayı görmeden veya detaylı bir değerlendirme yapmadan net bir rakam vermek doğru ve etik değildir. Çünkü ‘standart’ bir diz yoktur, her hasta farklıdır. Fiyatlandırma; hastanın kemik yapısına, ihtiyaç duyduğu protezin türüne, ek bir müdahale gerekip gerekmediğine ve seçilen teknolojiye göre değişir. Bu, kişiye özel bir terzi dikimi gibidir. Fiyatı etkileyen ana faktörler şunlardır:
- Standart cerrahi ile robotik cerrahi arasında maliyet farkı vardır.
- Kullanılan protezin yerli veya ithal (Avrupa/Amerika) olması fiyatı doğrudan etkiler.
SGK Karşılıyor Mu?
Evet, SGK (Sosyal Güvenlik Kurumu) diz protezi ameliyatını ve standart yerli protezlerin maliyetinin büyük bir kısmını karşılamaktadır. Ancak, hasta ithal bir protez veya robotik cerrahi gibi ek hizmetler isterse, aradaki farkı kendisinin ödemesi gerekebilir.
Sıkça Sorulan Sorular
Ameliyat sonrası dizimden ‘tık’ ‘çıt’ diye ses geliyor, normal mi?
Evet, bu ses hastaların %30’unda görülür ve tamamen normaldir. Bu, kireçlenmiş kemik sesi değil, protezin metal ve polietilen yüzeylerinin birbiriyle temasının sesidir. Ağrılı olmadığı sürece hiçbir zararı yoktur.
Enfeksiyon riski nedir?
Diz protezi ameliyatının en ciddi komplikasyonudur, ancak riski çok düşüktür. Bunu önlemek için çok katı sterilizasyon kuralları uygulanır ve koruyucu antibiyotik verilir.
İki dizimden aynı anda ameliyat olabilir miyim?
Çok nadir ve seçilmiş hastalarda yapılsa da, genellikle önermiyoruz. İki bacağın rehabilitasyonu aynı anda çok zor olacağı için, genellikle iki ameliyat arasında en az 3-6 ay beklemeyi tercih ederiz.
Sonuç: Ağrısız ve Hareketli Bir Yaşama Yeniden Merhaba
Diz protezi ameliyatı; ağrı içinde kıvranan, sosyal hayattan kopmuş, dört duvar arasına sıkışmış hastalar için ikinci bir bahar demektir. Keşke diyen hastalarımın yorumları, bu tedavinin ne kadar hayat değiştirici olduğunun kanıtıdır. Ağrılarınızı geride bırakıp, torunlarınızla parkta yürüyeceğiniz, kendi başınıza alışverişe gideceğiniz aktif bir yaşama yeniden merhaba deme ameliyatıdır.
Eğer siz de diz Diz ağrılarınız nedeniyle yaşam kalitenizin düştüğünü hissediyorsanız ve ameliyatla ilgili endişeleriniz varsa, gelin durumunuzu birlikte değerlendirelim. Size en uygun tedavi yol haritasını çizmek için randevu alabilir veya kliniğimizle iletişime geçebilirsiniz.
